XTC is minder gevaarlijk dan alcohol


David Nutt ontwikkelt substanties die hetzelfde doen als alcohol, maar niet ongezond zijn en je geen kater opleveren. (legal-high.nl red. een bericht origineel uit 2016, maar nog steeds actueel)


“Wat heb je liever,” vraagt David Nutt, als hoogleraar verbonden aan het Imperial College London en voorzitter van een stichting die objectieve informatie over drugs wil verspreiden, halverwege ons telefoongesprek. “Dronken mensen die elkaar en de hele tent verbouwen, of gasten die een pilletje nemen en steeds liever worden voor elkaar? Elk verstandig mens zou voor dat laatste kiezen, maar overheden vertikken het.”

Het blijft een irritatiepunt van de nu 65-jarige Nutt, die in 2009 werd ontslagen door de toenmalige premier van het Verenigd Koninkrijk, Gordon Brown. Nutt was hoofd van het wetenschappelijke adviesbureau van de Britse overheid dat onderzoek doet naar de gevaren van drugs. De adviezen die hij in die hoedanigheid gaf, konden op weinig enthousiasme rekenen bij de voorman van Labour, het Britse equivalent van de PvdA.

De Britten delen drugs namelijk van oudsher op in drie categorieën: A, B, en C, waarbij de eerste de gevaarlijkste is en de laatste de onschuldigste. De straf die je als gebruiker (of verkoper) krijgt voor het bezit van een drug, hangt af van de categorie waarin het middel is ingedeeld. Op basis van wetenschappelijk onderzoek adviseerde Nutt cannabis in categorie C in te delen. Zijn advies aan de Britse regering, die bezig was aan een klopjacht op xtc: laat mdma (het belangrijkste bestandsdeel van xtc, red.) met rust, focus liever op alcohol. “Het doel van drugsbeleid van welke regering dan ook moet het verminderen van risico’s zijn,” vertelt hij aan de telefoon.

Heel erg vond hij het dan ook niet dat hij zijn baan kwijtraakte: “Er kwam een enorme mediastorm daarna. Nog steeds word ik om de haverklap gebeld door journalisten.” Hij pauzeert even en lacht. “Like yourself.”

Je noemt de gevaren van xtc ‘overzichtelijk’.

“Ja, paardrijden is gevaarlijker. Tegelijkertijd sterven er elk weekend drie Britten aan een alcoholvergiftiging. Daar hebben we het niet over en de media negeren het doorgaans. Hoe dat komt? Laten we even wel wezen, we vinden drinken leuk. Allemaal.”

lees verder onder de foto

Er gaat geen zomer voorbij waarin we hier niet in de krant lezen dat er iemand aan de gevolgen van xtc is overleden.

“En dat is tragisch, maar laten we even wel wezen: het hoeft niet. Jullie systeem is geweldig, je kunt pillen bij jullie gewoon laten testen (bij het Trimbos-instituut, red.). Als er rommel in zit of de dosis mdma te hoog is, kun je daar in Nederland gewoon achter komen. In Groot-Brittannië laten we mensen liever sterven om andere gebruikers af te schrikken. Terwijl er dus – ik kan dit niet vaak genoeg zeggen – meer mensen overlijden aan de gevolgen van drinken.”

Mensen drinken dan ook meer en vaker dan dat ze een pil slikken.

“Ik heb de situatie in Groot-Brittannië uitvoerig onderzocht. De gevaarlijkste drugs zijn crack, heroïne en crystal meth. Maar xtc en mdma eindigen veel lager dan alcohol, dat op de vijfde plek staat. Later heb ik met financiering van de Europese Unie grootschalig en structureel onderzoek gedaan naar de gevaren van drugs. Dertig experts uit twintig Europese landen werkten mee aan het onderzoek, en ze kwamen allemaal op dezelfde resultaten als wij eerder.”

“We meten twee zaken: schade voor de gebruiker, en schade voor de samenleving. Voor beide is alcohol slechter dan xtc. Of pillen niet ook slecht voor onze gezondheid zijn? Zelfs water kan gevaarlijk zijn als je er te veel van drinkt. Nogmaals: jullie kunnen je pillen laten testen, er hóeft niets fout te gaan. Stel je zelf eens de vraag waar een overheid zich mee bezig moet houden: de gezondheid van de bevolking, of streng overkomen?”

Toen jij werd ontslagen, regeerde Labour. Linkse politici zijn toch helemaal niet geïnteresseerd in zero tolerance-beleid?

“De Amerikaanse overheid met het meest repressieve drugsbeleid waren de democraten onder Bill Clinton. Hij zorgde ervoor dat je na drie overtredingen gemakkelijk levenslang kon krijgen. Ook in Groot-Brittannië zijn linkse regeringen juist streng op drugs. Tijdens verkiezingscampagnes valt rechts links vaak aan op haar softe beleid. Als een soort overcompensatie volgt dan later zero tolerance. Bovendien kun je met zulk beleid stemmen winnen, terwijl je er doorgaans geen stemmen mee verliest. De gemiddelde drugsgebruiker stemt niet, of maakt van zijn hobby geen halszaak.”

Lees verder onder de foto

Gebruik je zelf eigenlijk weleens drugs?

“Die vraag ga ik niet beantwoorden. Ik spreek niet over mijn mogelijke drugsgebruik omdat het polariserend werkt en ten koste gaat van een inhoudelijk debat. I just do the science.”

Overdrijven van risico’s

Die houding doet denken aan veel vrienden en kennissen. Een aanzienlijk deel van mijn generatiegenoten gebruikt soms, een paar keer per jaar, weleens een pilletje. Van hen spreekt vrijwel niemand daar met zijn ouders over. Die zijn er namelijk steevast van overtuigd dat pillen levensgevaarlijk en extreem verslavend zijn, een mening die ze – als het even meezit – ook op verjaardagen verkondigen, met een glas bier of wijn in de hand.

Hoe komt dat taboe toch op sommige drugs, terwijl alcohol zo geaccepteerd is?

“Het is niet zo dat drank overal altijd geaccepteerd wordt. Moslims vermijden alcohol al zo’n duizend jaar. En gelijk hebben ze.”

Oké, maar de meeste Nederlanders en Britten drinken zich een ongeluk en keuren drugs af.

“De media spelen hier een perverse rol in. Kranten vergroten incidenten met xtc tot in het hysterische uit, terwijl ze amper melding maken van problemen met alcohol. En toen alle drugs gecriminaliseerd werden, hielden de alcohol- en tabaksindustrie stand omdat ze al zo sterk waren. Er ging toen al zoveel geld in om, het was heel makkelijk om drinken of roken neer te zetten als recreatief. In die hoek was er ook al snel het besef dat het overdrijven van de risico’s van drugs voor de eigen omzet juist goed zou zijn. Het heeft ook te maken met een instinctieve reflex die veel mensen hebben: substanties die je gedrag echt beïnvloeden, zijn eng en gevaarlijk. Bij sigaretten heb je dat niet, dus geloven mensen vaak niet hoe erg het is. Die kanker nemen ze op de koop toe.”

lees de rest van het interview op NPO3 / auteur JEROEN PEN


Like it? Share with your friends!

0 Comments